afasiaarq.blogspot.com

Het Universalmuseum Joanneum dankt zijn bestaan aan aartshertog Johann Baptist van Oostenrijk, die in 1811 een museum over natuur en kunst oprichtte. Het Joanneum is het oudste en op 1 na grootste museum in Oostenrijk. Het omvat 22 verschillende collecties op 12 verschillende locaties in en om Graz. Niet alleen de locaties van het museum, maar ook de kunst en objecten zelf zijn erg divers: van fossielen, mammoettanden, mummies, opgravingen uit de Romeinse tijd, hofsieraden en werken van de oude meesters tot moderne en hedendaagse kunst.

Eind november, tweehonderd jaar na de oorspronkelijke opening, werden een aantal van de gerenoveerde gebouwen en een nieuwe ingang van het museum in Graz geopend. Het nieuwe Joanneum Quarter verbonden door een gezamenlijk  entree/bezoekerscentrum is een van de nieuwste ontwerpen van het spraakmakende Spaanse architectenbureau Nieto Sobejano (in samenwerking met eep architekten uit Graz). Wat voorheen een park was, is nu een stadsplaza met een ondergrondse entree/bezoekerscentrum  dat zich wonderbaarlijk fraai voegt in de stad Graz.

afasiaarq.blogspot.com

In een statement onder de titel ‘Art-Intervention between buildings’ zegt het museum:

‘The ensemble of the Joanneum combines three buildings from different historical periods, which originally all had a different function. Our project maintains the significance of each individual building while at the same time creating a coherent access situation and a consistency of the new spaces. The only direct intervention almost disappears in the urban surroundings. While Graz is particularly appreciated for its picturesque rooftop landscape, we, in contrast, developed our project underground: We installed a new mineral flooring surface that stretches across the entire area between the existent buildings covering the new space beneath it. With this project, one of the intentions of the Universalmuseum Joanneum was to encourage a dialogue between art and the city of Graz. The new museum square becomes a centralized entry area for the museums and at the same time creates a common space for artistic interventions in public space.’

Het museum in Graz heeft ook iets van het vroegere ontwerp van Nieto Sobejano voor het ondergrondse Museo Interactivo de la Historia de Lugo in Spanje. Het bureau ontwierp ook de uitbreiding van de Moritzburg Museum in Halle, Duitsland en de uitbreiding van het San Telmo Museum in San Sebastian.

v.l.n.r.: Lugo, Moritzburg en San Temo - dezeen.com

Naast deze musea is het bureau ook verantwoordelijk voor het ontwerp van deze tijdelijke Barcelo markt in Madrid:

Klik hier om de embedded video te bekijken.

En momenteel wordt in Cordoba gewerkt aan een Contemporary Art Centre van de hand van Nieto Sobejano. Volgens The Architectural Review:

‘Under construction on a riverside site in Córdoba, this new contemporary art centre draws on the architectural and ornamental geometries of Hispano-Muslim culture that permeate the city’s memory. Conceived as a gathering place for artists, visitors, experts, researchers and onlookers, it is structured around a honeycomb of three irregular types of hexagon that can be combined to create changing exhibition layouts. Fluid in conception and execution, with artists working on site, it is less a conventional museum and more a cultural bazaar, blurring boundaries of artistic production and display.’

Cordoba Contemporary Art Centre - architectural-review.com

Dit is maar een selectie van de musea, theaters, sports- en congresfaciliteiten van Nieto Sobejano! Two architects to keep an eye on.

Iwan Baan @ archdaily.com

SANAA, het Japanse architectenbureau, heeft een aantal bijzondere musea op zijn naam staan, waaronder het New Museum of Contemporary Art  in New York en het 21st Century Museum of Contemporary Art in Kanazawa, Japan. Het Japanse duo, kunstenaar Rei Naito en architect Ryue Nishizawa van SANAA, heeft in 2010 een adembenemend gebouw gerealiseerd op een heuvel op het eiland Teshima in Japan, het Teshima Art Museum (maps).

Het gebouw lijkt vanuit de lucht op een waterdruppel en is een groot bolvormig schild, zonder pilaren, van 40 x 60m groot. In het plafond zijn twee ovale openingen die licht, lucht en geluid binnenlaten. Dit gegeven, in combinatie met een permanent stromende fontein binnenin, zorgt voor een constant veranderende sfeer, van uur tot uur en van seizoen tot seizoen.

Het museum maakt deel uit van het unieke en hoogwaardige project Benesse Art Site Naoshima:

‘a collective name for art activities conducted by Benesse Holdings, Inc. and Naoshima Fukutake Art Museum Foundation on the islands of Naoshima, Teshima and Inujima in the Seto Inland Sea … Through contact with artworks and with the nature, scenery and people of the Seto Inland Sea region, we seek to inspire visitors to consider the meaning of Benesse – Living well.’

De musea en kunstwerken op de drie eilanden vormen samen een bijzondere ontmoeting tussen kunst, architectuur, natuur, hotels, een camping en diverse café/restaurants. Allemaal van een ongekend hoog niveau.

Iwan Baan @ archdaily.com

EYE Film, flickr.com

Vorige maand bezochten we met LAgroup en een aantal relaties het in aanbouw zijnde EYE Filminstituut in Amsterdam-Noord (maps). De rondleiding werd gegeven door Sandra den Hamer en Stan Spijkerman van EYE en zij toonden ons het indrukwekkende en bijna voltooide gebouw van de Oostenrijkse architectenbureau Delugan Meissl.

Vooral de rondleiding langs de verschillende ruimtes maakte indruk, met de centrale horeca- en ontvangstruimte met fenomenaal uitzicht over het IJ als hoogtepunt.

Tevens brachten de rondleiders ons op de hoogte van het nieuwe U&EYE fonds waarmee het instituut de inrichting van het gebouw wil financieren. Participanten in dit fonds worden onder andere virtueel eigenaar van een stoel in een van de filmzalen en ontvangen een persoonlijke U&EYE Card, met daarop een tegoed (afhankelijk van de bijdrage) dat besteed kan worden aan producten en diensten van EYE.

Na afloop borrelden we nog wat na in Café De Pont, onder de indruk van de rondleiding en erg benieuwd naar de inrichting van de tentoonstellingen (vanaf voorjaar 2012). Op de pont terug naar Amsterdam-Zuid keken we nog een keer achterom naar het imponerende nieuwe icoon van Amsterdam (-Noord) dat opdoemde uit de mist.

In opdracht van een middelgrote gemeente in ons land ontwikkelen we een concept voor een filmhuis, theater en museum ineen. Een van de kernelementen van het concept is een gemeenschappelijke ruimte, die flexibel geprogrammeerd kan worden en gratis toegankelijk is voor bezoekers. Kortom: een openbaar toegankelijke, culturele huiskamer voor de stad.

Om de gemeente en betrokken instellingen te voeden, zijn we opzoek gegaan naar inspirerende referenties. Een bekend voorbeeld is de centrale hal van Tate Modern in Londen: een openbaar toegankelijk binnenplein waar grote kunstinstallaties worden getoond. Maar we stuitten ook op een ander concept. Het gaat hier om een ontwerp voor het nieuwe Munch Museum in Oslo, in 2009 bedacht door REX uit New York. Het ontwerp gaat er helaas niet komen – dit saaiere ontwerp van Herreros Arquitectos won – maar het is interessant genoeg om te delen.

Het centrale idee achter het ontwerp van REX, genaamd Yin Yang, is de omdraaiing van het traditionele gebouwconcept van musea. Dit schema laat dat zien:

De grijze vlakken zijn de tentoonstellingsruimten, de rode lijn de lobby en het oranje vlak de technische installaties. In het concept van REX is de lobby niet slechts een verbindende schakel tussen de tentoonstellingsruimte (zoals links in het schema weergegeven), maar is het een levendige, gratis toegankelijke entree, met uitzicht op de fjorden van Oslo en inkijkjes in de tentoonstellingszalen. Hier de lobby van buitenaf gezien:
Het idee van een vrij programmeerbare lobby/entreeruimte is ook toegepast bij Tate Modern. Maar omdat REX heeft gekozen voor een carre-vormig ontwerp (in plaats van een centraal plein zoals bij Tate), leent het zich voor veel verschillende functies. Er zijn diverse plekken om te eten en drinken, je ziet er previews van kunst, je kunt er rustig zitten, er is een boekwinkel, een auditorium, et cetera. En dat zou er dan zo uit gaan zien:

Interessant is dat REX na afloop van de prijsvraag, waarbij ze tweede werden achter Herreros, hun concept op een aantal plekken verbeterden (zie hier hun reactie op het juryrapport). Het idee van de openbaar toegankelijke en levendige lobby is daarin gehandhaafd. Laten we hopen dat een vergelijkbaar ontwerp alsnog ergens een plek gaat krijgen.

Alle afbeeldingen zijn van REX

llamazotti @ flickr.com

Op 13 september kreeg LAgroup een preview bij het grondig gerenoveerde Scheepvaartmuseum in Amsterdam (maps). Nu ook de opening voor de pers heeft plaatsgevonden, doen we verslag van ons bezoek.

Met hoge verwachtingen betraden we de binnenplaats, die door de renovatie een dak boven zijn hoofd kreeg. Die verwachtingen zijn waargemaakt. De nieuwe transparante overkapping van de binnenplaats is het meest ingrijpende, maar zeker ook het meest spectaculaire onderdeel van de renovatie. Het stalen lijnenspel, gebaseerd op een kompasroos met kompaslijnen, biedt een prachtige doorkijk naar de hemel en is daarmee de kroon op Het Scheepvaartmuseum.

Dok architecten

Dok architecten

Liesbeth van der Pol van Dok architecten strijkt met de eer voor het ontwerp van glas en staal, het Belgische NEY+partners voor de constructie zelf. Van der Pol kreeg de opdracht om het museum een nieuwe toekomst tegemoet te laten gaan en de bezoeker zijn weg te laten vinden in de geschiedenis van de scheepvaart. Ze heeft er met de geslaagde renovatie voor gezorgd dat de binnenplaats een transparante symmetrische ruimte is geworden. Met diverse zichtlijnen naar buiten staat het gebouw direct in verbinding met water en stad. Het Scheepvaartmuseum staat letterlijk weer met zijn voeten in het water. De stijger die om het gebouw liep is weggehaald, waardoor je van binnenuit direct op het water kijkt. Van buitenaf is het niet meer moeilijk te verbeelden hoe de schepen aanmeerden bij het 17e-eeuwse pakhuis om hun schepen rechtstreeks te bevoorraden.

Dok architecten

Door een heldere logistiek kan de bezoeker zich op het vernieuwde binnenplein op de exposities oriënteren, gebruik makend van de verschillende windrichtingen. Via de Zuidvleugel doet men zijn intrede, in de Westvleugel zijn de kinderproof exposities te vinden en in Oostelijke richting de exposities voor de zogenaamde ‘gevorderden’. Het zal de bezoeker niet ontgaan dat het dak van het plein gelijkenis vertoont met dat van de Great Court van het British Museum, ontworpen door Lord Foster (2000). Geen vervelende gelijkenis:

stëve @ flickr.com

Overigens is niet alleen het dak van de binnenplaats spectaculair, maar ook de vloer is erg origineel. LBP Sight heeft een geluidsabsorberende vloer ontworpen, waardoor de bezoeker zich verstaanbaar kan maken in de anders dichte, geluid weerkaatsende ruimte. De snelheid van deze weerkaatsing is met de ingenieuze vloer teruggebracht van 12 naar 3 seconden. Tevens is een slim ventilatiesysteem aangebracht, waardoor een aangenaam briesje voelbaar is.

paularomein.nl

En ondanks de open naden tussen de tegels, is de binnenplaats ook begaanbaar met pumps! Het Open Pleyn kan tot 1.000 gasten herbergen, die geheel in stijl onder een sterrenhemel een drankje kunnen drinken. Daarmee is het een zeer geschikte locatie voor evenementen en feesten.

hetscheepvaartmuseum.nl

Vanaf 2 oktober is Het Scheepvaartmuseum weer open na een sluiting van 4 jaar en een verbouwing van 2 jaar. Het museum is alleen al om de binnenplaats een bezoek waard, dus ook als je niets met schepen hebt. Vergeet niet een bezoek te brengen aan de uitgegraven kelders, die een mystieke dimensie geven aan een voormalig stoffig museum. Volgend jaar wordt nog een drijvend terras gemaakt voor het museum. Het Scheepvaart gaat hiermee een nieuwe toekomst tegemoet als maritiem museum, evenementenlocatie en ontmoetingsplaats.

Silence London (Dezeen)

Gebouwen in een stad zijn belangrijk, maar even belangrijk zijn de straten, pleinen en ruimten tussen de gebouwen. Of in de woorden van Britse vastgoedontwikkelaar Peter Vernon, chief executive van Grosvenor, ‘….we recognise that places are about more than buildings. The appearance of streets, and the public space around buildings, is fundamental to the long-term success of the London neighbourhoods we manage.’ Grosvenor en de Westminster City Council zijn samen een overeenkomst aangegaan om £ 10 miljoen te investeren in de openbare ruimte van de sjieke wijken Mayfair en Belgravia in Londen. De city council en Grosvenor investeren samen in de verbeteringen van deze wijken en vijf jaar na afronding zal Grosvenor de geïnvesteerde bedragen aan de city council terugbetalen.

Silence London (Dezeen)

Een van de eerste projecten is ‘Silence’, een nieuwe water feature ontworpen door de Japanse architect en filosoof Tadao Ando en het Londense architenbureau Blair Associates. Deze opdracht werd uitgeschreven door Grosvenor en The Connaught Hotel, een deluxe hotel in Mayfair. Op de website van Dezeen schrijven ze hierover, ‘The street improvements are based on the understanding that the space between buildings is as important as the buildings themselves. Ever-increasing traffic volume, and a mass of unnecessary signage and other ‘clutter’, have diminished the quality of London’s streets. The works aim to enhance the experience for all those who live, work and visit, particularly pedestrians. Unnecessary signage has been removed and pavements upgraded and extended.’

In de woorden van Dezeen, ‘Atomisers hidden at the base of the trees create clouds of water vapour for fifteen seconds every fifteen minutes. Glass lenses below the surface of the water contain fibre optics that illuminate the basin by night.’ Het is een schitterend voorbeeld van ‘understated design’ dat de kwaliteit van de openbare ruimte sterk kan verbeteren.

Silence London (Dezeen)

Serpentine Pavilion

Op 11 april plaatste ik een blogpost onder de naam London calling, over onder andere het Serpentine Pavilion. Het gebouw, ontworpen door Peter Zumthor, en de tuin, ontworpen door Piet Oudolf, zijn nu open. Hier is een update –  een foto van hoe het er in de realiteit uitziet. Een plek om tot rust te komen, om te contempleren in de woelige stad.

Manchester is on the move. Op dit moment zitten ze middenin het Manchester International Festival. De website meldt:

“Manchester International Festival is the world’s first festival of original, new work and special events, and takes place biennially in Manchester, UK. The Festival launched in 2007 as an artist-led, commissioning festival presenting new works from across the spectrum of performing arts, visual arts and popular culture.”

Maar er gebeurt meer in Manchester.

Mecanoo

Begin deze week liet architectenbureau Mecanoo weten dat zij de opdracht hebben verworven voor het nieuwe, prestigieuze kunst- en cultuurhuis van Manchester. Het project brengt twee bestaande culturele instellingen samen: de vermaarde Manchester Library Theatre Company en bioscoop en kunsthuis Cornerhouse. Het centrum zal ook plaats bieden aan grote culturele festivals en internationale evenementen, waaronder het Manchester International Festival. Naast twee theaterzalen met 500 en 150 stoelen, vijf bioscoopzalen, een café en een foyer, omvat het kunst- en cultuurhuis een galerie, studio- en onderwijsruimten en een plein voor buitenoptredens.

Manchester Visitor Information Centre

Maar ook op andere terreinen is Manchester in beweging.  Een jaar geleden ging in Manchester het ‘groundbreaking new Visitor Information Centre open:

“Manchester’s new Visitor Information Centre (MVIC) – the first point of call for hundreds of thousands of visitors to the city – makes use of use of sophisticated technology to collect and present information – a far cry from the industry stereotype. It will be the first Visitor Information Centre in Europe to use Microsoft Surface tables – an innovative computing platform that responds to touch, natural hand gestures and real-world objects placed on a display….The opening of the new MVIC comes just a month after Visit Manchester re-launched the destination website for the city – www.visitmanchester.com – the first stage of a radical new approach to the digital promotion of the city.”

Een stad om te blijven volgen, vermoed ik.

Garsington operapaviljoen (Robert Snell)

Nooit van Garsington of de Garsington Opera gehoord? Ik ook niet tot voor kort, maar zij hebben recentelijk een fraai nieuw paviljoen gerealiseerd op de Wormsley Estate, het huis van de Getty familie in Garsington, vlakbij Oxford. De Wormsley Estate is een enorm Engels landhuis met heuvels, grasperken, bossen en een meer waar het nieuwe paviljoen nu tussen ligt.

Het lichte en transparante paviljoen, gemaakt van hout, stof en staal, is ontworpen door architect (en klarinettist) Robert Snell en wordt ieder jaar opgebouwd en afgebroken. Het gebouw, met plaats voor 600 personen, lijkt te drijven en is geïnspireerd door traditionele Japanse paviljoens voor Kabuki.

Dit jaar, van begin juni tot begin juli, worden drie opera’s van Rossini, Mozart en Vivaldi opgevoerd. In de woorden van The Guardian, “This pop-up opera house in the heart of the English countryside is one of the most thrilling venues in Britain…. No one will expect a temporary pavilion to be as proper a setting for full-blooded opera as, say, the Royal Opera House. Yet the Garsington pavilion really is fully functioning, complete not just with high-ceilinged auditorium, stage and pit, but also with boxes, champagne bar, verandas and stairs to parade up and down in fine summer frocks and dusted-down dinner jackets – all the while looking out at that meandering view. That’s not something you spend a lot of time doing in a big city venue.” Een ongewone locatie en een bijzonder concept, maar niet goedkoop – de kaarten kosten € 115 per stuk.

“In fact, thanks to its clear screen sides, you can see out into the forests and fields from any one of the linen-covered, timber-framed seats. And, as performances start at 6pm, the auditorium will still be filled with light as the orchestra strikes up. “A part of the magic,” says Snell, “is that the audience arrives in bright sunshine and leaves in the dark, when the pavilion lights up, changing character almost completely. It’s meant to be a theatrical experience in every way.”

Misschien iets voor de liefhebber van opera, natuur en cultuur(historie)?

Garsington operapaviljoen 's avonds