Het voormalige theather Gaîté lyrique – o.a. bekend van Diaghilev’s befaamde Ballet Russes – heeft een meesterlijke metamorfose ondergaan. Het gebouw uit de 19e eeuw was er zeer slecht aan toe, vooral na een weinig succesvol bestaan als amusementspark in de jaren ’90. Nu is het gebouw aan de Rue Papin in Parijs (3e arr.) omgetoverd tot een hypermodern centrum voor digitale cultuur:

En niet alleen het gebouw is hypermodern (de oude gevel is trouwens nog geheel intact). Ook de programmering is zoals je die van een culturele instelling anno nu zou verwachten:

La Gaîté lyrique explores all forms of digital culture: film-making, animation film-making, theatre, dance, circus, music, visual arts, design, graphic design, motion design, musical film, architecture, computer programming, software art, web, games, fashion, etc. As well as all those which we haven’t named yet…
La Gaîté lyrique adopts an inter-disciplinary approach to all these creative fields, helping to foster connections and relationships between them. What is at stake is really the exploration of a new dimension, which is being created by these arts and technologies right before our eyes.

In Gaîté lyrique kun je bijvoorbeeld gamen, optredens en tentoonstellingen bezoeken en koffie drinkend bloggen in deze schitterende historische foyer:

En wie denkt dat digitale cultuur synoniem staat voor snoeiharde elektro en geweldadige games, die heeft het mis. De muziekprogrammering mag er zijn, bijvoorbeeld met Noah and the Whale and Baths. De games in de video game space zijn intuïtieve, audiovisuele meesterwerkjes. En de tentoonstelling van Matt Pyke die ik zojuist heb bezocht – open tot en met 27 mei 2011 – is energiek, subtiel en hypnotiserend. In dit filmpje, een van de werken van Pyke:

Matt Pyke & Friends / Super-Computer-Romantics from Universal Everything on Vimeo.

Met Gaîté lyrique heeft Parijs er weer een culturele hotspot bij; één die zowel architectonisch als qua programmering volledig van deze tijd is.

Volg Gaîté lyrique via social media

foto Rene den Engelsman, oktober 2010

Gisteren organiseerde ACMC, platform voor culturele marketing en communicatie, een hardhattour op de bouwplaats van EYE. EYE is begin dit jaar ontstaan uit een fusie tussen het Filmmuseum, Holland Film, het Nederlands Instituut voor Filmeducatie en de Filmbank. Het nieuwe gebouw wordt gerealiseerd aan de Noordelijke IJoever, 2 minuten met het pondje vanaf Amsterdam CS. Vanaf hier heb je een schitterend uitzicht op Amsterdam Centrum.

Artist impression van DeluganMeissl.at

EYE krijgt vier filmzalen (van 300, 120, 120 en 80 stoelen), een tentoonstellingsruimte (van 1.200 m2!), educatieve ruimten, een winkel en een café-restaurant met uitzicht op het IJ. Ook krijgt het een terras aan de waterkant en zonzijde. Zo krijgt het filmmuseum een meer dan waardig vervanger van haar huidige plek in het Vondelpark.

Uitzicht vanaf de bovenste verdieping van EYE op 't IJ en Oosterdok

EYE maakt straks deel uit van de nieuwe wijk Overhoeks. Een brandinggroep met stakeholders als Stadsdeel Noord, projectbureau Noordwaarts, ING Real Estate, EYE en het naastgelegen Shell proberen dit gebied op de kaart te zetten. Maar vanwege de economische crisis en bezuinigingen zullen er voorlopig minder woningen, winkels, kantoren en hotelkamers worden gerealiseerd. Hierdoor worden de ambities van EYE, dat waarschijnlijk begin 2012 haar deuren opent en in 2015 225.000 bezoekers hoopt te trekken, nog uitdagender.

Andere facts:

• Het ontwerp is van de Oostenrijkse architecten Delugan Meissl, o.a. bekend van het Porsche Museum in Stuttgart.
• Het gehele project kost ca. €40 miljoen.
  
• ING Real Estate ontwikkelt het gebouw en verhuurt het daarna aan EYE. Na casco oplevering gaat EYE zelf aan de slag met het interieur.

Zie hier een bijzondere presentatie van het gebouw afgelopen januari, door kunstenaar Theo Watson

Klik hier om de embedded video te bekijken.

Impressie van het Tenerife Espacio de las Artes (TEA) – Bron: Iwan Baan

In het kader van het LAgroup-onderzoek ‘Beyond the black box and white cube’, bestudeerden we het Tenerife Espacio de las Artes (2008), een instituut met onder andere een museum en een openbare bibliotheek van de Zwitserse architecten Herzog & de Meuron. Voor het onderzoek baseren we ons op musea en podia, die op programmatisch en architectonisch vlak interessante vernieuwingen voorstellen en die een voorbeeld zijn voor toekomstige gebouwen. Zo kijken we onder andere naar de architectonische uitwerking van de relatie van het instituut met de openbare ruimte, naar de diversificatie in het programma en de mate van transparantie van de architectuur.

In het Tenerife Espacio de las Artes komen een aantal interessante ideeën samen in een ontwerp. De combinatie van functies in het TEA, zoals onder andere een openbare bibliotheek, een museum voor hedendaagse kunst, een centrum voor fotografie, filmzalen en horeca, maakt het gebouw interessant voor een gevarieerd publiek en daarnaast maakt het samenwerkingsverbanden mogelijk tussen de verschillende (artistieke) disciplines. De activiteit binnen het gebouw wordt nog verhoogd doordat de bibliotheek 24 uur per dag is geopend, in tegenstelling tot de vaak meer gesloten traditionele culturele instellingen.

Het TEA verbindt de kade langs de Barranco de Santos aan een hoger gelegen brug aan de andere zijde van het gebouw en voegt zo een voetgangersroute toe aan de infrastructuur van de stad. Deze route is als een gedeeltelijk overdekte uitsparing door het gebouw heen ontworpen en komt samen in een driehoekige patio, boven op het gebouw, waardoor je de ervaring hebt binnen in het gebouw te zijn. De transparante gevels vervagen de grens tussen exterieur en interieur, waardoor dit gevoel nog versterkt wordt.

Niet alleen programmatisch gezien wordt het gebouw een plaats om te verblijven, maar ook in de wijze waarop het gebouw aansluit op de openbare ruimte maakt het gebouw bruikbaar en maakt interactie mogelijk tussen bezoekers en toevallige voorbijgangers. Het TEA vormt zo een mooie aanvulling op het stedelijke en culturele leven van Tenerife en een inspirerend voorbeeld voor toekomstig te bouwen culturele instellingen.

Ken jij nog een vernieuwend voorbeeld van een museum of podium? Laat het ons weten!